Sorcerer (1977)

Οι ζωές τεσσάρων αντρών διαφορετικών εθνικοτήτων συναντιούνται σε μια επίγεια κόλαση κάπου στην Ν.Αμερική. Δουλεύουν κάτω από άθλιες συνθήκες στις πετρελαιοπηγές και θα έχουν μια μοναδική ευκαιρία να κερδίσουν γρήγορα αρκετά χρήματα. Αποστολή τους είναι να μεταφέρουν 6 κιβώτια νιτρογλυκερίνης με δύο φορτηγά μέσα απο τη ζούγκλα.
Δεύτερη μεταφορά της νουβέλας  The Wages of Fear του Georges Arnaud (ή ριμεικ?) μετά το αριστούργημα του Henri-Georges Clouzot(1953). Μια από τις διασιμότερες εμπορικά αποτυχίες... θάφτηκε από τους κριτικούς, αγνοήθηκε από το κοινό [λόγω του ατυχή τίτλου (=κακός μάγος-το όνομα του ενός φορτηγού) και της υποτιτλισμένης 1ης μισής ώρας] και ποδοπατήθηκε κάτω από την σαρωτική επιτυχία του ποπ φαινομένου Stars Wars.1977 συμβολίζοντας το τέλος του τότε New Hollywood (1967-1980). Απέκτησε ισχυρό cult following με την έξαρση του home video και δικαιώθηκε ως lost masterpiece.
 Στο πρώτο μέρος βλέπουμε το παρελθόν της καταραμένης τετράδας. Ένας πληρωμένος δολοφόνος στο Μεξικό. Ένας παλεστίνιος βομβιστής στο Ισραήλ που γλύτωσε την σύλληψη μετά από έκρηξη βόμβας στο κέντρο της Ιερουσαλημ. Ένας κυνηγημένος χρεωμένος τραπεζίτης του Παρισίου που τον πούλησε ο πεθερός του και ο οδηγός (Roy Scheider) μιας Ιρλανδέζικης συμμορίας- μοναδικός επιζών μιας αποτυχημένης ληστείας εκκλησίας- κυνηγημένος απο την μαφία του New Jersey. Όλοι τους κρύβονται από το παρελθόν τους κάπου στην Λατινική Αμερική. Φτώχια, εξαθλίωση, μιζέρια, παρακμή, δικτακτορία. Εργάζονται με πλαστές ταυτότητες σε ένα άθλιο χωριό εξαρτημένο απο μια αμερικάνικη πετρέλαιοχημική εταιρία. 300 χιλιόμετρα απο το χωριό εξεράγει μια πετραιλαιοπηγή μετά από τρομοκρατικό χτύπημα και ο μόνος τρόπος να σβηστεί η φωτιά ειναι η νιτρογλυκερίνη και ο μοναδικός τρόπος μεταφοράς -λόγω τις επικινδυνότητας του υλικού- είναι ο οδικός. Όλοι οι άντρες του χωριού πρόθυμα παίρνουν μέρος στο διαγωνισμό της εταιρίας για κομάντο αυτοκτονίας. Οι 4 αναλάμβανουν την μεταφορά έναντι μεγάλου χρηματικού ποσού που θα τους εξασφαλίσει διαβατήριο και εισητήριο για να φύγουν από την κόλαση. Το 2ο μέρος είναι  αφιερωμένο στο επικίνδυνο ταξίδι. Δυο σαράβαλα φορτηγά με σταθερή ταχύτητα και ασφαλή απόσταση μεταξύ τους, σε μια δύσβατη πορεία 300χιλ. μέσα από τη αφιλόξενη ζούγκλα με κλειστούς δρόμους, κατεστραμμένα γεφύρια, τροπική καταιγίδα, μηχανικά προβλήματα, κακό χάρτη, παράνοια και αντάρτες. Οι δύσκολες συνθήκες τους αναγκάζουν να συνεργαστούν παρά τις μεταξύ τους διαφορές ενώ μια μικρή στραβοτιμονιά ή μια λακούβα, ανά πάσα στιγμή, μπορεί να σημάνει το τέλος τους.
Μια σύγχρωνη τραγωδία με αντι-ήρωες 4 άντρες που για διαφορετικούς λόγους βρίσκονται στο πουθενά και, χωρίς τίποτα να χάσουν αφού τίποτα δεν έχουν, δένονται με ένα απίθανο στοίχημα. Για να αποδράσουν απ'την κόλαση πρέπει πρώτα να την διασχύσουν υπερπηδώντας τα εμπόδια, δοκιμάζοντας κάθε όριο και χάνοντας κάθε αξιοπρέπεια, για μια χούφτα πέσος. Στην αγαπημένη του ταινία ο William Friedkin αποδεικνύεται αντάξιος της φήμης που τον ακολουθούσε μετά τα The French Connection.1971 και The Exorcist.1973.....δεν κολώνει να εκμοντερνίσει ένα ήδη κλασσικό έργο και δημιουργεί το δικό του Fitzcarraldo.1982. Συνδιάζει με την ίδια ωμώτητα την βία των πόλεων και του πολιτισμού με τη βία της ζούγκλας τοποθετόντας στο κέντρο τον άνθρωπο και την αιώνια πάλη του με την μοίρα πάνω σε ένα απλό αλλά συναρπαστικό σενάριο (Walon Green-The Wild Bunch.1969). Απαισιόδοξη man vs nature vs fate περιπέτεια με ασταμάτητη ρεαλιστική δράση, στιγμές υψηλής έντασης που κόβουν την ανάσα (highlight-η σκηνή στην κρεμαστή γέφυρα, βλ.αφίσα), άψογες ερμηνείες -ειδικά από τον Roy Scheider (Jaws.1975), ανατροπές, μουσικάρα από τους πρωτοπόρους Tangerine Dream και σταθερά αυξάνουσα αγωνία σ'ένα ζοφερό κλίμα απελπισίας. Αυτό που λες -δεν γυρίζονται τέτοιες ταινίες πια.

1.Ο Friedkin αφιέρωσε την ταινία τον στον Henri-Georges Clouzot

Naked Lunch (1991)

Ένας εξολεθρευτής εντόμων- αποτυχημένος συγγραφέας-εθισμένος στα ναρκωτικά σκοτώνει τη γυναίκα του από ατύχημα. Η γραφομηχανή του έχει μετατραπεί σε κατσαρίδα, βρίσκεται μπλεγμένος σε μια κυβερνητική υπόθεση και δραπετεύει στο κακόφημο ισλαμικό λιμάνι Interzone όπου εκεί τίποτα δεν είναι αληθινό και όλα επιτρέπονται.

"Είναι αδύνατο να γίνει ταινία το Γυμνό Γεύμα. Μια κυριολεκτική μεταφορά δεν θα δούλευε. Θα κόστιζε 400 εκατομμύρια δολάρια για να γίνει και θα απαγορευόταν σε όλες τις χώρες του κόσμου" είπε ο Ντέιβιντ Κρόνεμπεργκ σχετικά με το περιβόητο βιβλίο του Ουίλιαμ Μπάροουζ, όταν ανέλαβε να το μεταφέρει στο σινεμά. Το σενάριο της ταινίας που υπογράφει ο ίδιος ο Κρόνεμπεργκ είναι βασισμένο εν μέρει στο μυθιστόρημα και συμπληρώνεται από διάφορα βιογραφικά στοιχεία και αλλά έργα του Μπάροουζ. Ο Κρόνεμπεργκ -ο μόνος που θα μπορούσε να το σκηνοθετήσει -υοθετεί το παραλληρηματικό ύφος αφήγησης του Γυμνού Γεύματος και βυθίζει τον θεατή σε ενα εφιαλτικό κόσμο με άξονες τον εθισμό και τον κρατισμό. Το ναρκωτικό/εντομοκτόνο προσφέρει ένα είδος καφκικής μαστούρας (νιώθεις σαν έντομο) και έντονης δημιουργηκότητας στον Bill που ξαναβρίσκει την έμπνευση εξολοθρεύοντας κάθε ορθολογική του σκέψη. Μια γραφομηχανή-κατσαρίδα τον διορίζει πράκτορα και του αναθέτει αποστολές σχετικά με την επιχείρηση «Μαύρη Σάρκα». Πραγματικά περιστατικά από την ζωή του Μπάροουζ είναι η κατά λάθος δολοφονία της γυναίκας του, ενώ έπαιζαν το παιχνίδι του Γουλιέλμου Τέλλου, και η επίσκεψη του Κέρουακ και του Γκίνσμπεργκ στην Ταγγέρη όπου τον βοήθησαν να συνδέσει το χαοτικό υλικό του βιβλίου. Σωστός ο ανέκφραστος Peter Weller ως Μπάροουζ ενώ και το υπόλοιπο καστ - Judy Davis, Ian Holm, Julian Sands, Roy Scheider - είναι εξίσσου καλό. Απαιτητική, σκοτεινή, νοσηρή, χαοτική με συνεχείς εκπλήξεις και σουρεαλιστική noir βαριά ατμόσφαιρα, free jazz απο τον μόνιμο συνεργάτη Howard Shore, υποτονικά χρώματα, μουντά σκηνικά και παραισθησιογόνες εικόνες συνθέτουν ένα νοσηρό αλλόκοτο παραλόγο περιβάλλον, πιστό στο πνεύμα και τα μοτίβα του προφήτη Μπάροουζ.

1.Το Γυμνό γεύμα δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο Παρίσι το 1959 και στην Αμερική το 1962. Οι υπεύθυνοι του εκδοτικού οίκου συνελήφθησαν λόγω του άσεμνου περιεχομένου του και το στοκ κατασχέθηκε από τις Aρχές. Tρία χρόνια μετά ακολούθησε η περίφημη δίκη του «Γυμνού γεύματος» και μόλις τον Ιούλιο του 1966 το Aνώτατο Δικαστήριο της Mασαχουσέτης αποφάσισε να επιτρέψει την κυκλοφορία του βιβλίου, μια ιστορική απόφαση που σημείωσε το τέλος της λογοκρισίας στις HΠA, στο πεδίο της λογοτεχνίας. Το βιβλίο έγινε γρήγορα θρύλος και μαζί με το Στο δρόμο του Kέρουακ και το Oυρλιαχτό του Γκίνσμπεργκ αποτελούν πλέον την «κoρυφαία τριάδα» της μπιτ λογοτεχνίας.
2.